Ekoinnowacje w Polsce

Anna Dulak

eco samorząd | 24.01.2017 16:50

Polska zajęła ostatnie miejsce spośród wszystkich państw Unii Europejskiej w najnowszej odsłonie rankingu Eco-Innovation Scoreboard, przedstawiającego dane w zakresie ekoinnowacyjności. Jakie są przyczyny tego stanu rzeczy? Jakie działania należy podjąć, aby go zmieniać? Jaka jest rola ekoinnowacyjności w budowie długoterminowej wartości przedsiębiorstw? Próbę odpowiedzi na te pytania podjęto na konferencji organizowanej przez Polską Izbę Ekologii.

- Ekoinnowacja to innowacja, która powoduje obniżenie kosztów funkcjonowania przedsiębiorstwa za pośrednictwem ograniczenia jego negatywnego wpływu na środowisko naturalne i/lub stanowi nowy produkt i/lub usługę, posiadające cechy akceptowalne przez interesariuszy przedsiębiorstwa, wpływające na osiąganie przez przedsiębiorstwo przewagi konkurencyjnej, co w konsekwencji zwiększa jego wartość – mówił na konferencji dr hab. inż. Adam Jabłoński, Wiceprezes Zarządu OTTIMA Sp. z o. o.

Uczestnicy starali się odpowiedzieć na pytanie, co można i trzeba zmienić, aby gospodarka była zdecydowanie bardziej ekoinnowacyjna. Podkreślano, że nie ma i nie będzie ekoinnowacji bez ogólnego potencjału innowacyjności, bez dobrze poinformowanych i przekonanych do takich działań przedsiębiorców, bez skutecznej polityki proinnowacyjnej, a przede wszystkim – bez dobrego prawa oraz skutecznych mechanizmów ekonomiczno-finansowych, a także dobrej organizacji.

 

 


Bierność kontra innowacje
W ciągu ostatnich 10 lat wzrost gospodarczy w Polsce utrzymywał się na poziomie 3,8 proc. To średni wynik – aby go polepszyć, niezbędne jest zbudowanie gospodarki opartej na wiedzy. Zawodzi szczególnie ilość nakładów poniesionych na rozwój sektora B+R, czyli prac badawczo-rozwojowych. Obecnie kształtują się one na poziomie 1 proc. PKB. Polska zobowiązała się, że do 2020 r. zwiększy nakłady w B+R do 1,7 proc. Niepokoi także udział szkolnictwa wyższego w kreowaniu innowacyjności, również tej ekologicznej. Aktualne bodźce wsparcia dla ekoinnowacji są mało skuteczne. Brakuje wyróżniających się propozycji w postaci ekoinnowacyjnych produktów i usług – polskie przedsiębiorstwa wykazują zachowawcze podejście we wdrażaniu nowatorskich rozwiązań. Inne powody niskiej ekoinnowacyjności w Polsce to niewielka świadomość prawna oraz niechęć do korzystania z usług doradczych.


Trzeba działać!
Stan ekoinnowacyjności polskiej gopodarki wymaga natychmiastowych działań zmierzających do poprawy poziomu wskaźników obrazujących ten stan. Zmiany muszą dotyczyć postrzegania ekoinnowacji – zarówno przez przedsiębiorstwa, jak też z perspektywy polityki państwa. Ważne są przede wszystkim takie czynniki, jak: ogólny potencjał innowacyjności, doinformowanie przedsiębiorców, aktywne działania administracji publicznej, środki finansowania oraz odpowiednia infrastruktura.


Możliwe wsparcie
W konferencji nt. Ekoinnowacji w Polsce wzięli również eksperci z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach. Zwrócili oni uwagę na fakt, że inwestorzy chcący podjąć działania ekoinnowacyjne, napotykają często barierę finansową, która uniemożliwia im realizację takich pomysłów. Przypomnieli więc, że zadaniem WFOŚiGW jest wspieranie rozmaitych działań na rzecz ochrony środowiska i udzielanie dofinansowania dla takich inicjatyw, w tym również w zakresie ekoinnowacji.


Ekoinnowacyjność – problemy i wyzwania
W konferencji nt. „Ekoinnowacje w Polsce. Stan obecny. Bariery rozwoju. Możliwości wsparcia” uczestniczyło około 100 osób. Samo spotkanie adresowane było do samorządów, administracji państwowej, organizacji pozarządowych i przedsiębiorstw, jako kluczowych źródeł zmian w tym zakresie.


Rozwój ekoinnowacji w Polsce jest na razie powolny, podobnie jak sama innowacyjność. Świadczą o tym niechlubne dane raportu badań nad ekoinnowacjami przeprowadzonych w ramach unijnej inicjatywy Eco-Innovation Observatory. Aby doszło do poprawy w tym obszarze, niezwykle ważne jest uświadomienie sobie roli, jaką pełni tu biznes – to właśnie on powinien generować popyt na rozwiązania w celu polepszenia wskaźnika ekoinnowacyjności. Jednak przedsiębiorcy nie potrafią jeszcze wykorzystać możliwości, jakie daje im dofinanowanie unijne – często nawet nie zdają sobie sprawy, że na takie wsparcie mogą w ogóle liczyć.


- Ekoinnowacje w Polsce są nadal niedoszacowane. Jednak jeżeli będziemy je rozpatrywać jako źródło przewagi konkurencyjnej i kreacji wartości w krótkiej i długiej perspektywie, to staną się one niewątpliwie istotnym czynnikiem determinującym rozwój każdego przedsiębiorstwa – zwraca uwagę Adam Jabłoński.

 


Zobacz film!



 

Treści zawarte w publikacji nie stanowią oficjalnego stanowiska organów Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach