Śmieci zamiast węgla?

eco samorząd | 23.04.2016 10:30

Temperatura wzrasta, pogoda się poprawia, a wraz z nią stan powietrza. Trujący smog wiosną znika, ale w piecach zostają ślady czym mieszkańcy miast województwa śląskiego palili w swoich piecach. Straże miejskie przez cały sezon mogły kontrolować domowe paleniska i karać tych, którzy paląc śmieci truli siebie i otoczenie. W ecocafe.pl sprawdzamy czy urzędnicy miejscy gorliwie walczyli ze spalaniem domowych śmieci.

© witthaya 

 

Kontrola posesji pod kątem spalania materiałów niedozwolonych leży w kompetencji Straży Miejskiej. Tego typu działania odbywają się na mocy dwóch dokumentów - Ustawy z dn. 14 grudnia 2012 r. o odpadach i Ustawy z dn. 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. „Kontrola polega przede wszystkim na sprawdzeniu zawartości paleniska i popielnika w gospodarstwie domowym. Strażnicy zwracają uwagę na wszelkie nadpalone elementy, które mogą znajdować się w piecu, a także na to jakie materiały są przygotowane do spalenia. Jeżeli przy piecu składowane są np. drewniane elementy lakierowane ze starych mebli, to można stwierdzić, że stoją właśnie po to, by później znalazły się w piecu” - mówi Maciej Klimaszewski ze Straży Miejskiej w Zabrzu.

 

Przeciwdziałanie spalaniu odpadów od kuchni

 

Liczba kontroli zależy głownie od ilości zgłoszeń. W trakcie sezonu grzewczego mieszkańcy poszczególnych miast informują funkcjonariuszy o zaobserwowanych nieprawidłowościach pod numerem alarmowym 986. Najczęstszym powodem takich zgłoszeń jest czarny dym, który nieraz bywa mylnie interpretowany. Rzecznik prasowy Urzędu Miasta w Mikołowie wyjaśnia, że „wydobywający się z komina dym nie wskazuje automatycznie na spalanie odpadów czy materiałów, których palenie jest zabronione. Najczęściej jest to oznaka stosowania niewłaściwego rozpalania ognia w piecu czy też palenia niskiej jakości węglem”. Niemniej straż miejska jest zobligowana do skontrolowania takiego paleniska.

 

Jeśli strażnicy stwierdzą, że doszło do wykroczenia, możliwe są trzy scenariusze - pouczenie, wystawienie mandatu karnego do 500 zł i skierowanie sprawy do sądu. Wysokość grzywny jest zależna od rozmiarów popełnionego przewinienia. W przypadku skierowania sprawy do sądu właściciel posesji jest zagrożony karą do 5000 zł. Ponadto utrudnianie przeprowadzenia kontroli również wiąże się z pewnymi konsekwencjami. „Właściciel kontrolowanej nieruchomości ma obowiązek wpuszczenia funkcjonariuszy Straży Miejskiej w celu przeprowadzenia przedmiotowej kontroli. Jeżeli odmówi, to zostanie pociągnięty do odpowiedzialności karnej zawartej w art. 225 § 1. Kodeksu karnego (kara pozbawienia wolności do lat 3 - MU)” - informuje Grzegorz Gładysz, komendant Straży Miejskiej w Bielsku-Białej.

 

Powyższe procedury to standardowe działania Straży Miejskiej na terenie całego kraju, jednak na efektywność przeciwdziałania spalaniu odpadów mają również wpływ inne czynniki. Wiele zależy od liczby mieszkańców danego miasta, poza tym władze każdego z nich stosują własne techniki prewencyjne.

 

Katowice:

 

Dane z 2015 r.
Całkowita liczba kotroli 1549
Liczba zgłoszeń 744
Liczba stwierdzonych nieprawidłowości 242
Liczba mandatów 221
Liczba pouczeń 21

 

Z 1549 przeprowadzonych kontroli aż 805 odbyło się z inicjatywy samych funkcjonariuszy Straży Miejskiej w Katowicach.

 

Emisja z kotłowni lokalnych i palenisk indywidualnych - właśnie to źródło zanieczyszczenia powietrza jest obecnie największym problemem. W tych budynkach kominy znajdują się zwykle na wysokości nie większej niż 10 metrów powodując, iż wprowadzane na tej wysokości zanieczyszczenia gromadzą się wokół miejsca powstania wyrządzając szkody lokalnie mające wpływ na zdrowie mieszkańców” - mówi Piotr Pętak, zastępca komendanta Straży Miejskiej w Katowicach. Najwięcej zagrożeń związanych z zanieczyszczonym powietrzem odnotowano na wschodzie i południu miasta.

 

Poza kontrolą palenisk Straż Miejska w Katowicach sprawdza nieruchomości w zakresie gospodarowania odpadami, a Zespół Prewencji Szkolnej prowadzi zajęcia „Nie truj, segreguj, myśl ekologicznie” dla dzieci ze szkół i przedszkoli.

 

Bielsko-Biała:

 

Dane z 2015 r.
Liczba zgłoszeń 435
Liczba stwierdzonych nieprawidłowości 226
Liczba mandatów 69
Liczba pouczeń 68
Sprawy przekazane policji 12
Sprawy skierowane do sądu 2

 

Takie kontrole odbywają się po interwencjach mieszkańców zgłaszanych do Komendy Straży Miejskiej na numer alarmowy 986 oraz podczas patroli funkcjonariuszy tzw. „Eco patrolu” w trakcie wykonywania innych czynności. Każdorazowe podjęcie kontroli nieruchomości musi być uprzednio poparte zgłoszeniem lub informacją o tym, że na jej terenie zachodzi uzasadnione podejrzenie popełnienia wykroczenia w tym konkretnym przypadku określonego w artykule 191 ustawy o odpadach (spalanie - MU)” - mówi komendant Grzegorz Gładysz.

 

„Eco patrol” to specjalny oddział Straży Miejskie w Bielsku-Białej powołany do zwalczania problemu spalania odpadów. Funkcjonariusze są uprawnieni do przeprowadzania działań kontrolnych, przesłuchiwania w sprawie nielegalnego spalania i uzyskiwania wszelkich danych związanych z problematyką kontroli. W Bielsku nie udzielono jednak informacji jak wiele takich kontroli zostało przeprowadzonych.

 

Gliwice:

 

Dane na sezon grzewczy 2015/2016
Liczba zgłoszeń 221
Liczba stwierdzonych nieprawidłowości 29
Liczba mandatów 4
Liczba pouczeń 25

 

Dyżurny Straży Miejskiej w Gliwicach często otrzymuje zgłoszenia o podejrzanym zadymieniu. Wszystkie sygnały traktujemy poważnie i staramy się reagować na bieżąco” - mówi Janusz Bismor, komendant Straży Miejskiej w Gliwicach. Poza działaniami kontrolnymi gliwiccy strażnicy przygotowali specjalne ulotki, które mają zachęcić mieszkańców do zgłaszania nieprawidłowości w sprawie spalania odpadów. Wszystko odbywa się w ramach akcji „Gliwice chcą oddychać”.

© Straż Miejska w Gliwicach 

Tychy:

 

Dane na sezon grzewczy 2015/2016
Liczba zgłoszeń 195
Liczba stwierdzonych nieprawidłowości 9
Liczba mandatów 6
Liczba pouczeń 3

 

Podczas kontroli posesji funkcjonariusze przeprowadzają również oględziny danej nieruchomości pod kątem posiadania pojemnika na odpady komunalne, numeru porządkowego oraz segregacji odpadów” - uzupełnia Ryszard Polcyn, komendant Straży Miejskiej w Tychach.

 

Zabrze:

 

Dane z 2016 r.
Całkowita liczba kontroli 113
Liczba zgłoszeń 111
Liczba stwierdzonych nieprawidłowości 17
Liczba mandatów 8
Liczba pouczeń 3
Sprawy przekazane policji 6

 

Mikołów:

 

Dane z 2015 r.
Liczba kontroli 85
Liczba stwierdzonych nieprawidłowości 10
Liczba mandatów 5
Liczba pouczeń  5

 

O tym, jak istotna jest ochrona środowiska, mówi burmistrz Mikołowa, Stanisław Piechula - „Ochrona środowiska naturalnego w równym stopniu dotyczy nas wszystkich. Odpowiedzialność jest tym większa, że nasze postępowanie wobec natury ma wpływ nie tylko na nas, ale również na przyszłe pokolenia. Dlatego tak ważna jest kontynuacja działań edukacyjnych i kształtowanie proekologicznej świadomości mieszkańców”.

 

Władze miasta zorganizowały dla dzieci ze szkół i przedszkoli specjalne prelekcje, podczas których poruszane były tematy gospodarowania odpadami. Poza tym miasto rozpoczęło produkcję filmików instruktażowych o paleniu w piecach i zagrożeniach związanych z niską emisją.

 

Sosnowiec:

 

Dane z 2015 r.
Liczba stwierdzonych nieprawidłowości 212
Liczba mandatów 28
Liczba pouczeń 184

 

Chorzów:

 

Dane z 2016 r.
Liczba zgłoszeń 14
Liczba stwierdzonych nieprawidłowosci 8
Liczba mandatów 8

 

Straż Miejska w Chorzowie wykazała się bezwzględnością w walce z niską emisją - każdy potwierdzony przypadek został ukarany mandatem karnym. „Pragnę nadmienić, że przedmiotowe kontrole będą kontynuowane, a ich częstotliwość będzie zależna od zgłoszeń mieszkańców oraz poczynionych przez strażników miejskich lub pracowników Wydziału Ochrony Środowiska obserwacji i ustaleń” - zapowiada Izabela Jaron, komendant chorzowskiej Straży Miejskiej.

 

Żywiec:

 

Dane na sezon grzewczy 2015/2016
Liczba zgłoszeń 75
Liczba stwierdzonych nieprawidłowości 9
Liczba mandatów 6
Liczba pouczeń 3

 

Łaziska Górne i Gmina Wyry:

 

W Łaziskach Górnych władze miasta już od 17 lat pomagają mieszkańcom w wymianie starych palenisk na nowe. „Gmina Łaziska Górne w 1999 r. wprowadziła dofinansowania obejmujące pokrycie kosztów wymiany pieców centralnego ogrzewania. Dofinansowanie wynosi 70% nakładów poniesionych przez wnioskodawcę na zakup urządzenia grzewczego, nie więcej jednak niż 6000,00 zł. Dofinansowanie można uzyskać co 8 lat. Dofinansowanie objęte jest także przyłączenie budynków mieszkalnych do sieci ciepłowniczej” - mówi burmistrz Aleksander Wyra. Niestety nie otrzymaliśmy statystyk dotyczących kotroli palenisk i nie jesteśmy w stanie powiedzieć, czy problem spalania odpadów tam występuje.

 

Analogiczna sytuacja ma miejsce w przypadku Gminy Wyry. „Na terenie Gminy Wyry odbierana jest każda ilość odpadów. Dodatkowo istnieje Punkt Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych, do którego Mieszkańcy mogą dostarczać każdą ilość segregowanych odpadów. W związku z powyższym do tej pory nie otrzymaliśmy reklamacji lub skarg dot. spalania w piecach substancji niedozwolonych. Tym samym na terenie Gminy Wyry kontrole dot. ww. kwestii nie były przeprowadzane” - informuje Elżbieta Rusin z miejscowego Referatu Gospodarki Komunalnej i Inwestycji. Poza tym dowiedzieliśmy się, że za kontrolę palenisk jest odpowiedzialna Straż Miejska z Łazisk Górnych. 

Walka z niską emisją trwa


Spalanie odpadów jest głównym powodem niskiej emisji, która może być powodem wielu chorób (także nowotworów). Jak wynika z naszego raportu, władze miast poważnie traktują zagrożenia jakie za sobą niesie, dlatego warto zgłaszać swoje zastrzeżenia pod numerem alarmowym 986. Wówczas strażnicy miejscy sprawdzą daną posesję i ukarzą potencjalnego truciciela. Niepokojący jest fakt, że w większości miejscowości podstawą do kotroli są zgłoszenia mieszkańców. Tylko strażnicy miejscy z Katowic starają się to zmienić. W 2015 roku z własnej inicjatywy sprawdzili aż 805 palenisk, podczas gdy w innych miastach takich kontroli było zaledwie kilka lub kilkanaście.


Marcin Urbański