Pszczoły zagrożone!

eco info | 12.12.2015 06:00

Niemal połowa z występujących w Polsce gatunków pszczołowatych znajduje się na tzw. czerwonej liście i jest zagrożona wyginięciem. Na liście zwierząt zagrożonych, wśród ponad 200 gatunków pszczół dziko żyjących jest między innymi porobnica murarka, zadrzechnia fioletowa czy trzmiel zmienny. Niektóre z nich, jak np. obrostka murarka, w Polsce już nie występują, a lista zagrożonych gatunków stale się wydłuża.
 
Warzywa, owoce, bawełna, migdały czy kawa to tylko niektóre produkty, powstające dzięki zapylaniu przez pszczoły miodne oraz licznie występujące w Polsce owady dziko żyjące (a jest ich ponad 470 gatunków!).  Znaczenie pszczołowatych dla człowieka, środowiska i gospodarki jest nie do przecenienia.
 
 
Każda rodzina pszczela, chociaż składa się z wielu tysięcy osobników, jest jednolitym skomplikowanym organizmem, którego procesy biologiczne przebiegają zgodnie z prawami ogólnobiologicznymi, właściwymi w całej przyrodzie.
 
DLACZEGO PSZCZOŁY GINĄ?
 
Nie tylko dlatego, że wytwarzają słodki miód (jego jedna łyżeczka to produkt ciężkiej pracy całego życia jednej pracowitej robotnicy!).
 
W 2006 r. kolejna fala masowego wymierania pszczół w Ameryce i Kanadzie zaniepokoiła hodowców pszczół, a także ekologów i entomologów. Zjawisku temu nadano nawet naukową nazwę: zespołu masowego ginięcia pszczoły miodnej, czyli Colony Collaps Disorder (CCD). Dziwna zaraza zaczęła się roznosić na inne regiony, także Europę.
 
Uczeni długo nie potrafili odpowiedzieć, jaka jest przyczyna takiego tego stanu rzeczy. Podejrzewano: chemizację rolnictwa, ocieplenie klimatu, wirusy pszczelej choroby – paraliżu, wykryte w Izraelu i Kaszmirze, a nawet transmisję komórkową. Ten ostatni trop był badany, ponieważ pszczoły - podobnie jak ryby, walenie, żółwie i ptaki - posiadają magnetoreceptory, pozwalające im wyczuwać linie sił ziemskiego pola magnetycznego. Wykorzystują tę umiejętność w nawigacji. Oddziaływanie pól elektromagnetycznych sieci telefonii komórkowej miałoby zaburzać tę umiejętność i powodować, że pszczoły tracą orientację i gubią  drogę do domu. Nie wiadomo jednak, jaki rzeczywiście ma to na nie wpływ. Według czasopisma "Science" odnaleziono przyczynę zjawiska CCD. Badania prowadzone we Francji i Szkocji dotyczące pszczoły miodnej i trzmieli  za główne źródło wymierania pszczół uznano zatrucie powszechnie stosowanymi pestycydami z grupy neonikotynidów, masowo stosowane od lat 90. XX wieku.
 
JAK DBAĆ O PSZCZOŁY?
 
1. Nie wolno wypalać traw i spalać suchych łodyg i kwiatów zeszłorocznych roślin.
2. Należy sadzić tylko takie rośliny, które nie znajdują się na liście gatunków inwazyjnych.
3. Warto pozostawić w ogrodzie „półdziki” zakątek.
4. Należy stosować wyłącznie naturalne nawozy i środki ochrony roślin.
 
W działania chroniące pszczoły świetnie wpisuje się inicjatywa obywatelska, zrealizowana przez Grupę Odrolnika , zgłoszona przez nieformalne koło pszczelarskie. W ramach inicjatywy postawiono 20 uli z odkładami pszczelimi, zasiano też 100 kg nasion facelii, rośliny miododajnej. Pieczę nad pszczołami objął pszczelarz hobbysta z podtarnowskiej wsi, który w okresie wiosenno-letnim prowadzi bezpłatne prelekcje na temat życia pszczół.
Inicjatywa została zrealizowana w ramach projektu "Przyroda nie zna nagrody ani kary, zna tylko konsekwencje - inicjatywy lokalne na rzecz zrównoważonego rozwoju powiatu tarnowskiego”, dzięki dofinansowaniu ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
 
(Źródło: Fundacja Nasza Ziemia/pa)